Het lastige aan een pc bouwen voor één game is weten wanneer meer betalen niets meer oplevert. Een kaart die tweehonderd euro duurder is geeft je acht frames. Of veertig. Of niets, omdat de processor alles tegenhoudt, en dat merk je pas als het geld al weg is.
De tool hierboven rekent dat voor je uit. Hieronder loop ik langs hoe je zelf een pc-configuratie kiest voor een game, in welke volgorde ik het doe, en waar mensen het vaakst geld verliezen.
Hoe je een pc-configuratie kiest voor een specifieke game
De volgorde is omgekeerd aan wat iedereen gewend is. Meestal begint iemand bij het budget en vraagt wat duizend euro oplevert. Dan weet je wat je kunt kopen, niet waarvoor.
Begin bij drie dingen die je van jezelf al weet.
- De game die je echt het meest speelt. Eén game, geen lijst van tien. Hun eisen verschillen belachelijk veel: S.T.A.L.K.E.R. 2 en Counter-Strike 2 vragen om zulke andere hardware dat middelen zinloos is.
- De resolutie van je monitor. Die op je bureau, niet die je ooit nog eens koopt. Het verschil tussen 1080p en 4K in benodigde grafische kracht is groter dan het verschil tussen generaties.
- Hoeveel frames je nodig hebt. Zestig is comfort, honderdtwintig is voor competitieve shooters, honderdvierenveertig heeft alleen zin als je monitor dat aankan.
Daarna zoekt het tabblad "Kies er een voor mijn game" de goedkoopste build die die frames haalt. En laat meteen de volgende stap zien, zodat je ziet wat die kost per extra frame.
Wat je frames begrenst, de videokaart of de processor
Frames worden twee keer begrensd. De videokaart bepaalt hoeveel hij kan tekenen. De processor legt een plafond op waar je niet overheen komt, welke kaart je ook koopt. De uitkomst is de laagste van de twee, en daarom kunnen twee builds van dezelfde prijs ver uit elkaar liggen.
Een voorbeeld uit onze database. Een Radeon RX 9070 XT met een Ryzen 5 5600 haalt op 1440p gemiddeld honderdvijf frames. In The Witcher 3 is dat honderdachtenzestig terwijl de kaart ruimte had tot tweehonderdvierendertig: de processor houdt hem tegen. In Battlefield 6 andersom, achtentachtig frames tegen een processorplafond van tweehonderdvijfendertig: hier was de kaart op.
De regel die daaruit volgt is simpel. Op 4K is bijna altijd de videokaart de schuldige, op 1080p meestal de processor, en 1440p zit ertussenin waar het per game verschilt. De kolom "Beperkt door" op het eerste tabblad beantwoordt dat per game, en is nuttiger dan het gemiddelde.
Prijs per frame en waar het te veel betalen begint
Prijs per frame is de enige heldere maat of je geld ergens zinnigs heen gaat. Deel het totaal door de gemiddelde FPS. Op zichzelf zegt dat getal weinig. Wat telt is wat elk volgend frame kost.
Kijk wat er gebeurt in Cyberpunk 2077 op 1440p met Amerikaanse prijzen. Van een Radeon RX 7600 omhoog naar een RX 9070 XT rond duizend dollar kost elk extra frame tussen de één en dertien dollar. Een eerlijke prijs voor de winst.
De volgende stap, een RTX 5080, kost tweehonderddrieënzeventig dollar per frame. Twintig keer meer dan de stap ervoor.
En direct daarna levert een Ryzen 5 5600 vijftien frames op voor twee dollar per stuk. Het geld dat je aan een kaart wilde uitgeven is op dat punt vier keer nuttiger in de processor. De grafiek op het tweede tabblad markeert dat omslagpunt, en het ligt bij elke game ergens anders.
Geheugen is de goedkoopste winst in de hele build
Geheugen verschuift het processorplafond, niet de frames van je videokaart. De rest volgt daaruit: op 1080p zie je de kit terug, op 4K nauwelijks.
De veelgemaakte fout zit niet in snelheid of timings maar in het aantal reepjes. Eén reepje in plaats van twee kost ongeveer een tiende van je frames, en bij 3D V-Cache chips is het verlies drie keer kleiner. In onze database verliest een RTX 5090 met een Ryzen 5 9600X op 1080p negen frames door één reepje, en de prijs per frame gaat omhoog in plaats van omlaag. Je bespaarde tweehonderd dollar en maakte elk frame duurder.
Capaciteit is een apart verhaal. Zestien gigabyte is al krap voor zware games, maar dat merk je aan haperingen en wegzakkende frames, niet aan het gemiddelde. Daarom geeft de tool bij capaciteit een waarschuwing in plaats van het getal bij te stellen: een verzonnen correctie zou erger zijn dan het gewoon zeggen.
Vijf fouten die een build trager en duurder maken
- Een dure kaart bij een goedkope processor. De klassieker. Met de goedkoopste processor leveren een RTX 5080, een 4090 en een 5090 dezelfde frames in Cyberpunk op 1440p, omdat de kaart niet de rem is. Betalen voor de twee grotere modellen levert daar precies niets op.
- Eén reepje geheugen in plaats van twee. Zie hierboven. Een tweede reepje is bijna altijd de goedkoopste manier om frames te winnen.
- Acht gigabyte videogeheugen op 4K. In Borderlands 4 geeft een RTX 5060 Ti met acht gigabyte zeven frames op 4K, dezelfde kaart met zestien geeft er achttien. Dat is geen percentage, dat is het verschil tussen onspeelbaar en speelbaar op laag.
- Bouwen voor een monitor die je niet hebt. 4K-hardware kopen terwijl je op 1080p speelt betekent betalen voor ruimte die pas jaren later nut heeft, als diezelfde onderdelen de helft kosten.
- Het verkeerde type geheugen. AM4 neemt alleen DDR4, AM5 alleen DDR5, LGA1700 kan beide en dat hangt van het moederbord af. De tool biedt zulke combinaties gewoon niet aan.
Waar de cijfers vandaan komen en hoeveel je ze kunt vertrouwen
We hebben geen eigen testbank en doen ook niet alsof. De frames zijn omgerekend uit metingen van TechPowerUp met een gepubliceerde methode: je ziet de bank, de preset en de scène. Prijzen komen uit winkels in jouw land en de datum van de meting staat direct onder de tabel.
Een ~ naast een getal betekent dat die kaart niet in de meting van die game zat, dus zijn de frames omgerekend vanaf de dichtstbijzijnde kaart op gemiddelde FPS. Ontbreekt de prijs van een onderdeel, dan wordt het totaal als onvolledig gemarkeerd en niet netjes afgerond.
Dit zijn schattingen, geen beloftes. Zie je achtentachtig frames, reken dan op ongeveer achtentachtig: instellingen, driverversie en de precieze scène schuiven het elk een paar procent op.
Veelgestelde vragen over het kiezen van een build
Hoe kies ik een pc-configuratie voor een specifieke game
Noem de game, de resolutie van je monitor en het aantal frames dat je wilt op het tabblad "Kies er een voor mijn game". De tool laat de goedkoopste build zien die dat haalt, plus het punt waarop meer betalen niets meer oplevert.
Wat is belangrijker voor gamen, de processor of de videokaart
Dat hangt van de resolutie af. Op 4K beslist bijna altijd de videokaart, op 1080p meestal de processor. Op 1440p verschilt het per game, en de kolom "Beperkt door" laat dat per titel zien.
Hoeveel werkgeheugen heb je nodig voor gamen in 2026
Tweeëndertig gigabyte in twee reepjes. Zestien is al krap voor zware games, en één reepje in plaats van twee kost ongeveer een tiende van je frames.
Is acht gigabyte videogeheugen genoeg
Op 1080p meestal wel, op 4K niet. In Borderlands 4 is het verschil tussen acht en zestien gigabyte op dezelfde kaart zeven frames tegen achttien op 4K.
Wat is prijs per frame en waarom telt het
Het totaal van de build gedeeld door de gemiddelde FPS. Op zichzelf zegt het weinig, maar wat elk volgend frame kost laat meteen zien waar een build niet meer verstandig is.
Bronnen
Frames van videokaarten en per game: TechPowerUp, review van de Sapphire RX 9070 GRE Pulse. Processorplafonds: TechPowerUp, review van de Ryzen 7 5800X3D 10th Anniversary, gemeten op 720p met een RTX 5090. Geheugenschaling: TechSpot, DDR5-8000 tegenover DDR5-6000 CL26, en de Ryzen 5000 Memory Performance Guide. Verlies bij één reepje: Tom's Hardware, geomean over dertien games op 1080p. Prijzen: amazon.com, alternate.nl en market.yandex.ru, mediaan van maximaal acht aanbiedingen met uitschieters eruit.